Met een testament leg je vast wat er na je overlijden met je nalatenschap gebeurt. Een levenstestament regelt wie er beslist als je dat zelf niet meer kunt, en in een wilsverklaring leg je je wensen rond je levenseinde vast. Door dit vooraf te regelen, neem je beslissingen uit handen van je nabestaanden.
Wat is een testament?
Een testament is een notariële akte waarin je vastlegt wat er na je overlijden met je bezittingen gebeurt. Je kunt erfgenamen aanwijzen, legaten nalaten (een bepaald bedrag of voorwerp aan iemand), een executeur benoemen die de nalatenschap afwikkelt en bijvoorbeeld een voogd voor minderjarige kinderen aanwijzen. Zonder testament bepaalt de wet wie je erfgenamen zijn.
Testament versus levenstestament
Een gewoon testament werkt pas ná je overlijden. Een levenstestament gaat juist over de periode dat je nog leeft maar zelf geen beslissingen meer kunt nemen, bijvoorbeeld door ziekte of dementie. Daarin geef je met een volmacht aan wie je financiële en medische zaken mag regelen. Beide worden bij de notaris vastgelegd; een levenstestament voorkomt dat de rechter een bewindvoerder of mentor moet aanstellen.
De wilsverklaring
In een wilsverklaring leg je je wensen rond medische behandeling en het levenseinde vast, zoals een behandelverbod of een euthanasieverzoek. Je mag die zelf opstellen. Bespreek hem op tijd met je huisarts en naasten: een euthanasieverzoek is geen recht op euthanasie, maar een vertrekpunt voor het gesprek met je arts. Lees ook over de laatste levensfase.
Uitvaartwensen vastleggen
Je kunt vastleggen of je een begrafenis of crematie wilt en hoe het afscheid eruit mag zien — van muziek tot locatie. Leg dit op een vindbare plek vast en vertel je naasten ervan, zodat ze het op het juiste moment weten. Twijfel je nog over de vorm? Lees begrafenis of crematie.
Codicil en donorcodicil
Een codicil is een handgeschreven, gedateerd en ondertekend document waarin je specifieke persoonlijke spullen nalaat, zoals sieraden, meubels of boeken. Ook uitvaartwensen mag je erin opnemen. Voor geld, een huis of het aanwijzen van erfgenamen is een codicil níét geldig; daarvoor heb je een testament nodig. Het oude donorcodicil is vervangen door het Donorregister, waarin je online je keuze over orgaandonatie vastlegt.
Wat kost een testament?
De kosten van een testament verschillen per notaris en hangen af van de complexiteit; reken doorgaans op enkele honderden euro’s voor een eenvoudig testament. Een levenstestament kost meestal wat meer omdat er twee volmachten in staan. Veel notarissen geven vooraf een vrijblijvende prijsopgave, dus vraag gerust een offerte op en vergelijk.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een testament en levenstestament?
Een testament werkt na je overlijden en regelt je nalatenschap. Een levenstestament werkt tijdens je leven en regelt met een volmacht wie je financiële en medische zaken behartigt als je dat zelf niet meer kunt.
Wat kost een testament?
Dat verschilt per notaris en complexiteit; voor een eenvoudig testament reken je doorgaans op enkele honderden euro’s. Vraag vooraf een vrijblijvende prijsopgave op en vergelijk.
Is een wilsverklaring rechtsgeldig?
Een schriftelijke wilsverklaring is een geldig en serieus te nemen document dat je zelf mag opstellen. Een euthanasieverzoek geeft echter geen recht op euthanasie; bespreek je wensen op tijd met je huisarts, die er rekening mee houdt en de wettelijke zorgvuldigheidseisen toetst.
